5 Kasım 2017

YA BENDE DE "KOAH" VARSA? BUNU NASIL ANLAYACAĞIM?

Toplumda sigara içmenin yaygınlaşması ile KOAH’ın görülme sıklığı ve bu hastalığa bağlı kayıplar her geçen gün artmaktadır. Bu nedenle, bu hastalığın erken tanı ve tedavisi büyük önem taşımaktadır. KOAH yılda yaklaşık 3 milyon ölüme neden olmaktadır. Günümüzde dünyada 3. en sık ölüm nedeni olan KOAH, tüm ölümlerin % 5.5’inden sorumludur.

KOAH; özellikle sigara dumanı ve diğer zararlı gaz ve parçacıklara bağlı olarak gelişen havayollarının mikrobik olmayan iltihabı sonucu oluşur. Bu iltihap, akciğerdeki küçük hava odacıklarının harabiyeti (amfizem) sonucu hava yollarının daralmasıyla 40 yaş ve üzerinde ortaya çıkar. Hava yollarında daralma ve akciğerin en küçük birimi olan hava kesecikleri (alveol)’ ndeki harabiyet giderek artar. Normalde balon gibi esnek olan genişleyip-daralabilen havayolları bu özelliğini yitirir. Genişlemiş hava keseciklerine giren havanın çıkması zorlaşır, daha da şişmeye başlar. Hava keseciklerindeki bu değişiklikler anormaldir ve kalıcı olur. Bu bulgular “amfizem’’ olarak adlandırılır. 

KOAH’ta ayrıca küçük havayolları mikrobik olmayan iltihap nedeniyle şişer, balgam üreten bezlerin aşırı çalışması sonucu balgam miktarında artış olur. Daralan havayollarından havanın geçişi güçleşir. Bu bulgular ise “Kronik bronşit’’ olarak tanımlanmıştır. 

KOAH tanımı içinde “Kronik Bronşit” ve “Amfizem” birlikte yer alır. KOAH’da en sık görülen yakınmalar nefes darlığı, öksürük ve balgam çıkarmadır.  Hastalığın ilk aşamalarında ortaya çıkan öksürük yakınması aslında hastalığın ilk belirtisi olmasına rağmen genellikle bu şikayet “sigara içimine” bağlanır ve hasta daha geç doktora başvurur. Hastalık bu ilk aşamada saptanabilirse aslında ilerlemesi durdurulabilir. Nefes darlığı nedeniyle fizik aktivitede azalma ortaya çıkar. Eforda nefes darlığı çeken kişi, yol yürümek istemez, günlük işlerini azaltır, markete gitmeye çekinir ve zamanla evden çıkmamayı tercih eder hale gelir. Bu şekilde giderek artan fiziksel aktivite azalması, hastanın yaşam kalitesini bozarak hastalığın ilerlemesine neden olur, sakatlık ve ölüme yol açar.

Peki KOAH olduğumu nasıl anlayacağım?

  • Haftanın çoğu günü sık sık öksürüyor musunuz ?
  • Haftanın çoğu günü balgam çıkarıyor musunuz ?
  • Yaşıtlarınıza göre nefesiniz daha kolay mı daralıyor ?
  • Yaşınız 40’ın üzerinde mi ?
  • Halen sigara içiyor musunuz ya da eskiden içer miydiniz ?

Yukarıdaki sorulardan en az üçüne evet yanıtı veriyorsanız KOAH olabilirsiniz. Bu durumda kesin tanı için bir Göğüs Hastalıkları Uzmanına başvurmanızı öneririz.

TEMİZ HAVA SOLUMAK HAKTIR

TWITTER

© 2017 Türk Toraks Derneği. Tüm Hakları Saklıdır