Astım hastasıyım, ameliyat olabilir miyim?

toraks.org.tr /

 Astım hastaları hava yollarındaki aşırı hassasiyet, darlık ve aşırı mukus salgılanması nedeniyle cerrahi esnasında yaşanabilecek sorunlar (komplikasyonlar) açısından astımı olmayanlara göre daha fazla risk taşırlar. En sık görülen sorunlar öksürük, astımın kötüleşmesi, solunum yetmezliği, hava yollarında kapanma (atelektazi) ve zatürredir. Bu sorunların gelişimini önleyebilmek ve hastanın cerrahi sürecini başarılı bir şekilde geçirebilmesini sağlamak amacı ile, astımlı hastaların ameliyat öncesinde Göğüs hastalıkları Hekimi tarafından değerlendirilmesi çok önemlidir. Bu değerlendirme, sorun gelişebilecek kişilerin önceden belirlenip cerrahiye hazır hale getirilmesini sağlayarak, hastanın ve doktorun yaşayabileceği riskleri anlamlı olarak azaltabilir.

Cerrahi Öncesi Değerlendirme Ne Zaman ve Nasıl Yapılır?
Hastalar, gerekli durumlarda tedavi düzenlemelerinin yapılabilmesi için, cerrahiden en az 1 hafta önce değerlendirilmelidir. Bu değerlendirme esnasında hastanın geçmiş hastalık hikayesi ve muayene bulgularının yanı sıra akciğer grafisi, solunum fonksiyon testleri, kalp grafisi (EKG) de değerlendirilmektedir. Gerekli durumlarda bu incelemelere kandan oksijen düzeyinin tespitine yönelik testler (arter kan gazı ölçümü) eklenebilir. Bu testlerin sonuçları  anestezi sırasında ve sonrasındaki risk düzeyleri hakkında bilgi sağlar, ameliyat öncesinde alınması gereken önlemlere ışık tutar.

Cerrahi Öncesi Tedavi Değişikliği Gerekir mi? 
Ameliyat öncesinde hastaların astıma bağlı şikayetlerinin tamamen kontrol altında olması cerrahiye bağlı riskleri azaltacaktır. Bu nedenle astım ilaçlarının ameliyat öncesinde düzenli olarak kullanımı çok önemlidir. Ek olarak bazı hastalarda, ameliyat öncesinde ilaç dozlarının arttırılması gerekebilir. Özellikle son 6 ay içerisinde astım atağı ile hastaneye başvuran, hastane yatışı olan veya kortizon içeren ilaç (kortikosteroid) tedavisi kullanmış olan hastalara veya solunum fonksiyon testi değerleri düşük olan hastalarda ameliyat öncesinde kısa süreli kortikosteroid kullanımı önerilebilir. Bu durumda ilaçlar, doktorun önerdiği dozlarda ve düzenli olarak kullanılmalıdır. Cerrahi günü de tüm ilaçlarına devam edilmelidir.

Cerrahi Sonrasında Nelere Dikkat Edilmelidir? 
Cerrahi sonrasında astım ilaçlarına ara verilmeden devam edilmelidir. Erken dönemde solunum egzersizlerinin uygulanması ve mobilizasyon (ayağa kalkma) önerilir. Bu konuda doktor önerilerine uyulmalıdır.

Ameliyat Olacak Astımlılara Öneriler

  • Ameliyat kararı verildiğinde astımınız konusunda cerrahınızı bilgilendirin. Ameliyat kararını aynı zamanda astım takibini yapan doktora da bildirin.
  • Astım ve var ise ek hastalıklarınız için kullandığınız ilaçları doktorunuza doğru olarak aktarın.
  • İlaç allerjisi ve lateks allerjisi başta olmak üzere bilinen veya şüphelenilen allerjileriniz konusunda ameliyat ekibini bilgilendirin. Bu konuda daha önce yapılan testleriniz var ise doktorunuz ile paylaşın.
  • Geçmişte ameliyatlarınızda yaşanan sorunlar var ise, ameliyat öncesinde mutlaka doktorunuzu bu konuda bilgilendirin.
  • Ameliyat öncesinde allerjik ve allerjik olmayan tetikleyicilerden uzak durun.
  • Ameliyat öncesinde mümkünse en az 2 ay önceden sigarayı bırakın, mümkün değil ise en azından 24 saat öncesinden sigara kullanımını durdurun.
  • Ameliyat öncesinde ve ameliyat gününde kullanmakta olduğunuz ilaçlara devam edin. Doktorunuz eğer ameliyat süreci için ek ilaç tedavisi planlamış ise bu ilaçları da önerildiği şekilde kullanın
  • Ameliyat sonrasında astım ilaçlarınızı kullanmaya devam edin. Astım tedavisinde kullanılan ilaçlar enfeksiyon riskini arttırmaz, yara iyileşmesini geciktirmez.
  • Ameliyat sonrasında erken ayağa kalkmak önemlidir. Bu konuda ameliyatı yapan doktorunuzun tavsiyelerine uyun.
Türk Toraks Derneği