29 Ocak 2019

Taşlanmış kot giymek sağlığa zararalı mıdır?

 “Taşlanmış Kot” olarak belirtilen kıyafetler taşlanmaktan çok, renkleri ağartılmak, eskitilmiş görüntüsü verilmek için kumlama işlemine tabi tutulmaktadır. Kumlama işlemi için “silika” içeren kum, basınçlı hava kompresörleri ile kıyafetlerin yüzeylerine püskürtülmektedir. İşlem için çok fazla teknolojik bir alt yapı gerekmediğinden her ortamda (bazen bir apartmanın bodrumunda veya çatı katında) yapılabilmektedir. Hem maliyetleri düşürdüğü için, hem de oluşturduğu etki (görüntü) diğer yöntemlere göre (lazer, kimyasal kullanımı, zımparalama) daha fazla tercih edildiği için kot üreticileri sıklıkla “kumlama” yöntemini tercih etmektedirler.  Büyük firmalar ise, doğrudan risk almamakta, bu işlemi taşeronlar üzerinden yaptırmaktadır.

Ne yazık ki, kumlama işlemi masum bir işlem değildir, kot kumlama sektöründe çalışan onlarca genç işçinin hayatına mal olmuştur; olmaya da devam etmektedir. Yapılan çalışmalarda neredeyse çalışan her işçinin “silika” içeren kumdan etkilendiği, akciğerlerinde geri dönüşümsüz ve ilerleyici bir hasara yol açtığı, çok kısa sürede oksijen tüpüne bağımlı hale getirdiği ve hızlı bir şekilde ölümle sonuçlandığı gösterilmiştir. Üstelik üç ay gibi kısa süreli çalışanlarda bile! Çoğu zaman işten ayrılmak da çözüm olmamakta, önceden akciğere giren tozlar, hastalık gelişinceye kadar akciğerde hasar yapmaya devam etmektedir. Özetle, maruz kalınan toz miktarına göre, er ya da geç hastalık gelişmektedir.

Peki, bu kıyafetleri giyenler için zararlı mıdır? Bu sektörde çalışanlar kapalı, havalandırması yeterli olmayan ortamlarda, sürekli ve yoğun bir şekilde toza maruz kaldıkları için “silikozis” olarak adlandırılan ve tedavisi olmayan hastalık tablosu gelişmektedir. Giyenler için böyle bir risk olmadığından, aynı şekilde hastalığın gelişmesi mümkün değildir. Ancak, bu kıyafetleri giyerken, arka planda ne bedeller ödendiğini bilmek, ona göre davranmak “insan” olmanın gereğidir. En azından bu kıyafetleri satan mağazaya, satın almadan önce, “bu kotlar kumlama işlemi yapılmadan ağartılmıştır, eskitilmiştir” şeklinde bir beyanınız, garantiniz var mı diye sorulmalıdır. Ayrıca, ille de “taşlanmış kot” giymek zorunda mıyız? Genç insanların o kotları ağartırken/eskitirken tedavisi mümkün olmayan bir hastalığa yakalandığını ve hatta öldüğünü bile bile…

TEMİZ HAVA SOLUMAK HAKTIR

TWITTER

© 2017 Türk Toraks Derneği. Tüm Hakları Saklıdır